Aan de slag met e-learnings over alcohol en andere drugs met studenten in het hoger onderwijs
De e-learnings van VAD helpen professionals uit verschillende sectoren (preventiewerk, alcohol- en drughulpverlening, eerstelijnsgezondheidszorg, GGZ, …) om zich te verdiepen in de basics over alcohol, illegale drugs, psychoactieve medicatie, gokken en gamen. Maar ook toekomstige professionals vinden de weg naar het online vormingsaanbod. Het Mens-Middel-Milieu-model, het dynamisch proces van het ontstaan van middelenproblemen, motiverende gespreksvoering… Het integreren van deze inzichten en concepten in de opleidingen waar dat relevant is, ondersteunt de deskundigheidsbevordering van (toekomstige) zorgprofessionals.
De voordelen van online leren
De e-learnings hebben vele voordelen. Ze zijn gratis, laagdrempelig, vragen geen verplaatsing en zijn flexibel inzetbaar. Studenten plannen de cursussen in wanneer het hen best uitkomt, en passen het tempo aan aan hun eigen noden. De e-learnings werken activerend: ze bevatten interactieve elementen en verwerkingsvragen om de inhoud meer eigen te maken. Na het voltooien van een cursus, kan de deelnemer een certificaat downloaden.
“Je krijgt een beter inzicht in wat er in de producten zit en wat de gevolgen zijn, zowel de positieve als de negatieve. Dit kan je later ook in het werkveld gebruiken.”
De e-learnings zijn modulair inzetbaar. Ze staan op zich en kunnen zonder voorkennis gevolgd worden. Maar ze kunnen ook gekoppeld worden aan een meer gespecialiseerde online of onsite les. Dan kunnen ze dienen ’ter opfrissing van opgedane kennis’ of ‘als zelfstudie vooraf’, geïntegreerd in een breder opleidingstraject.
“Ik vond de VAD-cursussen zeer interessant, ik dacht dat ik al veel wist over de meeste drugs, maar ik heb nog veel kunnen bijleren. En het halen van certificaten werkt motiverend.”
Waarom is deskundigheidsbevordering van toekomstige intermediairs zo belangrijk?
VAD wil de kwaliteitsvolle aanpak van de alcohol- en drugthematiek ondersteunen. Deze aanpak situeert zich op een breed continuüm van preventie over vroeginterventie tot voortgezette zorg. Een brede groep toekomstige professionals kundiger maken over alcohol- en andere drugproblemen heeft zijn doelen over het ganse spectrum.
De algemene doelstelling van preventie is problemen als gevolg van middelengebruik voorkomen. Dit houdt in dat individu én samenleving leren omgaan met middelen die tot problemen, probleemgedrag en verslaving kunnen leiden. Daarvoor is het belangrijk dat het thema bespreekbaar is, dat mensen genuanceerd leren denken over middelengebruik en dat men er op een verantwoordelijke manier leert mee omgaan.
Heel wat verschillende factoren bepalen of iemand middelen gaat gebruiken, en of dat gebruik al dan niet problematisch wordt. Hoe sneller problemen door middelengebruik worden opgemerkt en aangepakt, hoe groter de kans op gedragsverandering of herstel. Voor een kwaliteitsvolle aanpak van de alcohol- en drugproblematiek is het belangrijk om zeker alle (toekomstige) intermediairs die in aanraking komen met alcohol en andere drugs gevoelig te maken voor het thema. Met de nodige kennis zijn zij goedgeplaatst om probleemgebruik op te merken. Dat maakt een vroegtijdige aanpak mogelijk. Daarom is het belangrijk hen te leren wat middelengebruik is en wat de signalen zijn van gebruik. Verder in het continuüm, gaande naar vroeginterventie en hulpverlening, is het voor intermediairs nuttig om gesprekstechnieken in te oefenen en screeningsinstrumenten te leren kennen.
Daarom is het inzetten van ons online aanbod in de opleidingen van toekomstige intermediairs een grote meerwaarde. Het is een laagdrempelige manier om hen kennis te laten maken met alcohol, illegale drugs, psychofarmaca, gamen en gokken. Er zijn verschillende mogelijkheden om dit aanbod te implementeren.
Hoe ga ik aan de slag met de e-learnings in het hoger onderwijs?
De e-learnings worden op verschillende manieren ingezet: bijvoorbeeld als onderdeel van een opdracht binnen een vak waar verslaving aan bod komt, of als voorbereiding van een verdiepende uitwerking in de les zelf.
Een voorbeeld waarbij de e-learnings dienen als onderdeel van een opdracht:
De studenten worden gevraagd om de online cursus over het MMM-model en het ontstaan van een verslaving te volgen, aangevuld met verschillende productinfocursussen. Waarna er een reflectie wordt gemaakt met kleine nuanceverschillen in de cursus van het vak en een aanvulde opdracht waarin ze de opgedane kennis moeten toepassen. Als extra motivatie wordt gevraagd het behaalde certificaat voor te leggen.
“Onze studenten gebruiken de e-learnings van VAD om kennis op te doen over verslaving en verschillende middelen,” zo vertelt Wouter Leerman, vakverantwoordelijke opleidingsonderdeel Verslaving van KdG Hogeschool, richting Orthopedagogie. “Dit doen ze op hun eigen tempo. De informatie die ze opdoen, verwerken de studenten in hun examenopdracht. Deze opdracht maken ze over hun deelname aan een gedragsexperiment waarin elke student tracht te stoppen met een gewoonte of middel en waarin elke student een medestudent ondersteunt bij dit proces.”
“Dankzij de cursussen ontstaat er tijdens de contactmomenten meer ruimte om dieper in te gaan op andere belangrijke thema’s, zoals motivatie en terugval. Daarnaast leren studenten ook de website van VAD kennen. De toegankelijke opzet van de website stimuleert hen om verder op ontdekking te gaan en zich te verdiepen in andere thema’s en artikels. We zijn zeer tevreden over de samenwerking. Bij vragen of onduidelijkheden kunnen we steeds rekenen op een vlotte en bereikbare ondersteuning. Problemen worden snel en efficiënt opgevolgd, wat de samenwerking bijzonder aangenaam maakt. Voor ons is dit dan ook een duidelijke meerwaarde,” concludeert Wouter Leerman.
“We zijn zeer tevreden over de samenwerking, en kunnen altijd rekenen op een vlotte ondersteuning. De e-learnings zijn voor ons een duidelijke meerwaarde.”
Een voorbeeld waarbij de e-learnings dienen als voorbereiding van een verdiepende uitwerking:
De studenten volgen de e-learning over het MMM-model aangevuld met een x-aantal productinfocursussen naar keuze. Dit is ter voorbereiding van een vak waar er dieper wordt ingegaan op een alcohol- en drugverslaving. De studenten vertrekken zo van eenzelfde kennisniveau. Om de studenten extra te motiveren worden er enkele vragen uit cursus overgenomen als examenvraag.
“Bij de opleiding sociaal werk kregen studenten de opdracht om online informatie te verkennen via het doornemen van twee e-learnings omtrent een thema naar keuze. De VAD-cursussen waren een van de opties,” legt Veronique De Roeck, lector psychopathologie UCLL , uit. “Studenten kregen een aantal vragen waarbij gepeild werd naar wat ze bijgeleerd hadden, voor welke doelgroep, en of en hoe ze deze cursus in hun professionele praktijk konden integreren. Bij de opleiding sociale readaptatiewetenschappen waren de cursussen verplicht te volgen en werden hier op het examen kennisvragen over gesteld”
Naast het actief inzetten van de online cursussen is het ook mogelijk om het aanbod bekend te maken bij de studenten, als zij zich verder willen verdiepen in het thema. Op deze manier raken studenten vertrouwd met het VAD-aanbod.
Wil je er zelf mee aan de slag?
Neem dan een kijkje op de VAD-academie of contacteer vormingenadministratie@vad.be